ایده شکل‌گیری «گروه معماری دوران تحول» در سال ۱۳۶۲ مطرح شد و نخستین جلسه رسمی آن با حضور پنج دانشجوی معماری دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران در اردیبهشت ۱۳۶۳ برگزار گردید. هدف اولیه گروه، پژوهش در معماری معاصر ایران، گردآوری اسناد و مدارک، سبک‌شناسی و دوره‌بندی آثار بود. از همین رو، مطالعات نخستین با تمرکز بر معماری در ایران در دوره‌های پیش و پس از اسلام آغاز شد تا زمینه‌ای برای فهم معماری معاصر فراهم شود.
در ادامه، فعالیت‌های گروه به تحلیل سیر تحول معماری ایران در صد سال اخیر و بررسی جریان‌های اجتماعی و فرهنگی اثرگذار بر آن گسترش یافت. از سال ۱۳۷۵، با تثبیت ساختار سه‌نفره گروه، روند گردآوری و مستندسازی اسناد سرعت گرفت و شناسایی و ثبت اطلاعات معماران اثرگذار، ایرانی و غیرایرانی، به‌صورت نظام‌مند آغاز شد.
تمرکز گروه بر شناخت دقیق‌تر زمینه‌های تاریخی و اجتماعی معماری معاصر، آنان را به مطالعه دوره‌ای سوق داد که ایران در پیوند با جهان صنعتی و اروپا قرار گرفت. این تحولات به توسعه فیزیکی شهرها و شکل‌گیری ساختارهای جدید شهری انجامید.
نتیجه این مسیر پژوهشی، انتشار نخستین کتاب گروه با عنوان «معماری نیکلای مارکف» در سال ۱۳۸۲ بود. پس از آن، شش مجلد دیگر درباره پیشگامان معماری ایران منتشر شد: کریم طاهرزاده بهزاد، وارطان هوانسیان، آندره گدار، پل آبکار، رُلان دوبرول و ماکسیم سیرو.
در کنار تألیف و انتشار، گروه طی چهار دهه آرشیوی گسترده از اسناد معماری ایران و جهان گردآوری کرده است. این مجموعه در چهلمین سال فعالیت گروه، در قالب «ویترین معماری دوران تحول» معرفی شد؛ فضایی دائمی برای ارتباط مستقیم با پژوهشگران، دانشجویان و علاقه‌مندان معماری. در این ویترین، اسناد، عکس‌ها، نقشه‌ها و منابع مکتوبی که طی بیش از چهار دهه گردآوری و نگهداری شده‌اند، در معرض نمایش قرار گرفته‌اند و به‌عنوان گنجینه‌ای ارزشمند برای شناخت و پژوهش در معماری معاصر ایران عمل می‌کنند.